Nguyên Lý Hoạt Động Của Hệ Thống Sấy Và Ảnh Hưởng Trực Tiếp Đến Hiện Tượng Bản In Bị Nhòe

Trong toàn bộ chu trình tạo ảnh của máy photocopy, hệ thống sấy (Fuser System) là công đoạn cuối cùng nhưng lại mang tính quyết định đối với độ bền hình ảnh, độ bám mực và chất lượng bản in sau cùng. Trên thực tế, phần lớn các hiện tượng bản in bị nhòe, bong mực, lem nền, bóng chữ đều có nguyên nhân trực tiếp hoặc gián tiếp xuất phát từ sự mất ổn định của cụm sấy.

Theo thống kê kỹ thuật từ Starcopier – thương hiệu trực thuộc Công ty Cổ phần Tập đoàn Phú Sơn, hơn 60% lỗi chất lượng bản in sau in liên tục liên quan đến nhiệt độ sấy không ổn định, áp lực ép không đủ hoặc sự suy giảm vật liệu của film sấy/lô sấy.

Bài viết dưới đây phân tích nguyên lý hoạt động – cơ chế vật lý – các điểm suy hao và mối liên hệ trực tiếp giữa hệ thống sấy và hiện tượng bản in bị nhòe, ở mức độ chuyên sâu dành cho kỹ thuật.

1. Hệ Thống Sấy Trong Máy Photocopy Là Gì?

Hệ thống sấy (Fuser Unit) có nhiệm vụ làm nóng và ép mực toner vào sợi giấy, giúp hạt mực nóng chảy, thấm và bám chặt vào cấu trúc cellulose của giấy.

Một hệ thống sấy tiêu chuẩn bao gồm:

Film sấy hoặc lô sấy (Heating Film / Fuser Roller)
Lô ép (Pressure Roller)
Thanh nhiệt (Halogen Heater / Ceramic Heater)
Cảm biến nhiệt (Thermistor – Thermostat)
Cò sấy – lưỡi tách giấy
Tai sấy – bạc đạn – lò xo cân áp

Chỉ cần một thành phần mất ổn định, toàn bộ quá trình cố định mực sẽ bị ảnh hưởng.

2. Nguyên Lý Nhiệt – Áp Trong Quá Trình Cố Định Mực

2.1. Cơ chế nóng chảy của mực (toner)

Mực (toner) là hỗn hợp polymer – bột màu – chất dẫn điện, chỉ nóng chảy hoàn toàn trong một khoảng nhiệt xác định (thường 160–190°C tùy hãng).

Khi đi qua cụm sấy:

Nhiệt làm polymer mềm ra
Áp lực ép giúp mực thẩm thấu vào bề mặt giấy
Khi nguội, mực đông cứng lại và bám cố định

Nếu nhiệt không đủ, mực chỉ mềm bề mặt → bản in dễ nhòe, bong khi chạm tay
Nếu nhiệt không đồng đều, mực bám không nhất quán → lem chữ, bóng chữ, nền loang

3. Vì Sao Hệ Thống Sấy Gây Ra Hiện Tượng Bản In Bị Nhòe?

3.1. Nhiệt độ sấy thấp hơn ngưỡng cần thiết

Nguyên nhân kỹ thuật:

Thanh nhiệt suy yếu
Bộ phận cảm biến bám bụi mực → đọc sai nhiệt
Bo điều khiển nhiệt giảm công suất do lỗi bảo vệ

Hậu quả:

Mực không nóng chảy hoàn toàn
Mực nằm trên bề mặt giấy
Vuốt tay thấy mực lem hoặc bong

3.2. Chênh lệch nhiệt dọc theo chiều dài film sấy

Hiện tượng thường gặp:

Giữa trang in nét, rìa trang nhòe
Một bên giấy bám mực tốt, bên còn lại bị bóng

Nguyên nhân:

Film sấy mòn không đều
Tai sấy cong vênh
Áp lực ép phân bố lệch

Đây là lỗi rất khó phát hiện nếu chỉ đo nhiệt trung bình, nhưng kỹ thuật viên Starcopier thường kiểm tra bằng nhiệt kế hồng ngoại đa điểm.

3.3. Áp lực ép không đủ hoặc không đồng đều

Lô ép và hệ thống lò xo chịu trách nhiệm tạo lực ép ổn định.

Khi:

Lò xo mỏi
Bạc đạn khô mỡ
Lô ép chai cứng

Áp lực giảm → mực không được ép sâu vào giấy → bản in nhòe sau khi in xong vài giây

4. Vai Trò Của Film Sấy Trong Việc Chống Nhòe

4.1. Lớp chống dính và hệ số ma sát

Film sấy chất lượng cao có:

Lớp phủ PTFE hoặc tương đương
Hệ số ma sát thấp
Chịu nhiệt và chịu mài mòn tốt

Khi lớp phủ suy giảm:

Giấy ma sát mạnh với film
Mực bị kéo ngược
Xuất hiện vệt nhòe theo chiều quay

4.2. Film sấy mòn → truyền nhiệt kém

Film mỏng dần làm:

Truyền nhiệt không đồng đều
Một số vùng quá nóng – vùng khác thiếu nhiệt
Toner chảy không đồng bộ → nhòe cục bộ

5. Cảm Biến Nhiệt Và Lỗi Điều Khiển Nhiệt Ẩn

Một trong những nguyên nhân nguy hiểm nhất gây nhòe là hệ thống cảm biến nhiệt hoạt động sai nhưng chưa báo lỗi SC.

Các tình huống thường gặp:

Bộ phận cảm biến bám mực → đo nhiệt thấp giả
Bo giảm nhiệt để “bảo vệ”
Máy vẫn chạy nhưng sấy không đủ nhiệt

Đây là lý do nhiều máy in bị nhòe kéo dài mà không báo lỗi, gây nhầm lẫn cho người dùng.

6. Mối Liên Hệ Giữa Giấy In Và Hệ Thống Sấy

Giấy có:

Độ dày
Độ ẩm
Thành phần sợi khác nhau

Nếu dùng giấy:

Quá ẩm
Giấy tái chế nhiều tạp chất
Giấy không đúng định lượng

Nhiệt truyền kém → mực khó bám → nhòe dù cụm sấy vẫn “đạt nhiệt”

Starcopier luôn hiệu chỉnh nhiệt theo loại giấy, không dùng một cấu hình cố định cho mọi môi trường.

7. Quy Trình Kỹ Thuật Chẩn Đoán Nhòe Do Cụm Sấy

Đo nhiệt đa điểm film sấy
Kiểm tra áp lực lô ép
So sánh độ bám mực giữa các vùng
Kiểm tra thermistor – thermostat
Đánh giá tình trạng film – lô ép – cò sấy

Quy trình này giúp xử lý tận gốc nguyên nhân, tránh thay linh kiện không cần thiết.

8. Giải Pháp Tối Ưu Từ Starcopier – Phú Sơn

Starcopier không chỉ thay cụm sấy khi hỏng, mà:

Phân tích nguyên nhân gốc
Cân chỉnh nhiệt – áp – tốc độ
Tư vấn mực và giấy phù hợp
Bảo trì phòng ngừa trước khi nhòe xảy ra

Đây là yếu tố giúp máy vận hành ổn định lâu dài, đặc biệt với môi trường in công suất lớn.

9. Kết Luận

Bản in bị nhòe không đơn thuần là lỗi mực, mà là hệ quả của mất cân bằng nhiệt – áp – vật liệu trong hệ thống sấy.

Hiểu rõ nguyên lý hoạt động của cụm sấy giúp:

Phát hiện lỗi sớm
Tránh thay linh kiện hàng loạt
Duy trì chất lượng bản in ổn định
Kéo dài tuổi thọ máy photocopy

Với kinh nghiệm kỹ thuật chuyên sâu, Starcopier – Công ty Cổ phần Tập đoàn Phú Sơn luôn đồng hành cùng doanh nghiệp trong việc chuẩn hóa hệ thống sấy – tối ưu chất lượng in – giảm thiểu rủi ro vận hành.