Trong hệ thống vận hành của máy photocopy, cụm kéo giấy (Paper Feed Drive System) đóng vai trò quan trọng trong việc đưa giấy từ khay vào máy, di chuyển qua đường dẫn và đến cụm trống – cụm sấy đúng thời điểm. Đằng sau sự vận hành tưởng chừng đơn giản đó là sự phối hợp nhịp nhàng của motor kéo giấy, các bánh răng truyền động và hộp số (gearbox). Chỉ cần một chi tiết gặp vấn đề, toàn bộ quy trình cấp giấy sẽ sai lệch, dẫn đến tiếng kêu bất thường, kẹt giấy liên tục và suy giảm hiệu suất in. Bài viết này phân tích chuyên sâu nguyên nhân gây tiếng kêu, cách chẩn đoán và phương án xử lý – theo tiêu chuẩn kỹ thuật của Starcopier – Công Ty Cổ Phần Tập Đoàn Phú Sơn, đơn vị hàng đầu trong cung cấp giải pháp linh kiện và dịch vụ kỹ thuật máy photocopy tại Việt Nam.

1. Vai Trò Của Motor Kéo Giấy, Bánh Răng Và Hộp Số Trong Hoạt Động Của Máy Photocopy

Hệ thống cấp giấy không chỉ đơn thuần “kéo giấy” mà thực chất là một cụm dẫn động bao gồm nhiều thành phần phối hợp theo lập trình của mainboard:

1.1. Motor kéo giấy (Feed Motor / Paper Pickup Motor)

Đây là động cơ điện DC/Stepper Motor có nhiệm vụ tạo lực quay để:

• Quay trục kéo giấy (pickup roller).
• Truyền động sang các bánh răng phía sau.
• Đồng bộ tốc độ kéo với các bộ phận khác như cụm từ, cụm trống và cụm sấy

Motor hoạt động theo chu kỳ cố định và chịu tải liên tục, vì vậy rất dễ hao mòn hoặc xuống lực theo thời gian.

1.2. Bộ bánh răng truyền động (Drive Gear Set)

Bánh răng giúp chuyển đổi lực từ motor thành chuyển động chính xác đến từng trục kéo giấy, thanh tách giấy, bánh răng dẫn hướng. Chỉ cần 1 bánh răng bị mòn hoặc nứt, toàn bộ cụm kéo sẽ mất đồng bộ.

1.3. Hộp số (Gearbox / Reduction Gear Assembly)

Hộp số đóng vai trò giảm tốc – nhân lực – ổn định chuyển động. Đây là thành phần giúp tạo ra lực kéo mạnh nhưng tốc độ thấp, phù hợp với lực kéo giấy trong máy photocopy công suất lớn. Nếu hộp số khô dầu, lệch bánh, gãy trục hoặc mòn bạc đạn, tiếng kêu lớn sẽ xuất hiện ngay lập tức.

2. Tại Sao Cụm Kéo Giấy Lại Dễ Phát Ra Tiếng Kêu Bất Thường?

2.1. Ma sát tăng do khô dầu hoặc bám bụi

Sau một thời gian vận hành, dầu mỡ bôi trơn trong hộp số và bánh răng sẽ bị khô, khiến bánh răng ma sát trực tiếp với nhau dẫn đến tiếng “rít”, “két”, “lạch cạch”.

2.2. Bánh răng bị mòn hoặc gãy răng

Đây là lỗi thường gặp nhất. Bánh răng bằng nhựa sau hàng chục nghìn lượt quay dễ bị:

• Mòn răng
• Gãy răng
• Lệch khớp

Khi đó hộp số hoạt động không đều và phát ra tiếng kêu rõ rệt.

2.3. Motor yếu lực hoặc xuống cấp

Motor yếu làm lực kéo không ổn định, gây ra:

• Tiếng rung mạnh khi motor tăng tốc.
• Giấy vào lúc được lúc không.
• Giật từng nhịp khi tải nặng.

2.4. Hộp số bị lệch hoặc long ốc

Khi trục hộp số bị lệch hoặc lỏng trong quá trình vận chuyển, toàn bộ cụm kéo sẽ rung mạnh, gây tiếng va chạm liên tục.

2.5. Giấy ẩm – bụi mịn làm tăng lực cản

Môi trường Việt Nam độ ẩm cao khiến giấy dễ phồng và tạo lực ma sát lớn trong đường dẫn. Motor phải kéo mạnh hơn mức thiết kế nên dễ gây tiếng kêu.

2.6. Trục kéo giấy mòn hoặc cao su chai

Trục kéo giấy chai cứng hoặc bị rã cao su làm motor phải “gồng” lực kéo, dẫn đến hiện tượng rung và ồn.

3. Dấu Hiệu Nhận Biết Sớm Motor – Bánh Răng – Hộp Số Đang Gặp Vấn Đề

Người dùng có thể phát hiện sớm nếu để ý các dấu hiệu sau:

• Tiếng “lạch cạch” khi kéo giấy từ khay 1 hoặc khay 2.
• Máy rung mạnh khi bắt đầu kéo giấy.
• Kẹt giấy ngay khi giấy bắt đầu rời khỏi khay.
• Tốc độ in chậm lại bất thường.
• Thỉnh thoảng báo lỗi SC liên quan đến Drive Motor, Feed Motor.
• Bản in ra bị trễ hoặc không đồng bộ với quá trình quay của drum.

Khi xuất hiện những dấu hiệu này, cần xử lý ngay để tránh hỏng dây chuyền dẫn động hoặc hư hộp số – chi phí sửa chữa khá cao.

4. Các Nguyên Nhân Gây Tiếng Kêu Phổ Biến Nhất – Phân Tích Chuyên Sâu

4.1. Motor kéo giấy xuống lực

Motor được thiết kế hoạt động liên tục ở tốc độ tiêu chuẩn. Khi tuổi thọ motor giảm, cuộn dây sinh nhiệt, lực kéo yếu khiến bánh răng bị “khựng” mỗi khi bắt đầu quay. Đây là nguyên nhân phổ biến nhất khiến máy kêu lớn ở giai đoạn nạp giấy.

4.2. Hộp số mòn – khô dầu

Trong hộp số có từ 6–15 bánh răng nhỏ. Lực ma sát lâu ngày khiến mỡ bôi trơn giảm chất lượng, gây tiếng:

•  Rít
• Lao
• Kêu ộc ộc

Nếu không xử lý sớm, hộp số có thể kẹt cứng và làm motor cháy.

4.3. Bánh răng truyền động bị hỏng

Bánh răng là chi tiết rẻ nhưng cực kỳ quan trọng. Chỉ cần mẻ 1 răng, toàn bộ bộ phận còn lại sẽ lệch nhịp → phát tiếng kêu rõ rệt → kéo dài dẫn đến gãy dây chuyền kéo.

4.4. Bộ tách giấy – pickup roller không đồng bộ

Khi cao su đã mòn và trơn, motor phải tạo lực lớn hơn để kéo giấy, khiến bánh răng chịu tải cao và rung mạnh → tiếng kêu tăng rõ rệt.

4.5. Giấy ẩm – bụi mịn gây tắc đường dẫn

Đây là nguyên nhân ít được để ý nhưng rất phổ biến trong môi trường ẩm:

• Giấy bị phồng → tạo lực cản → hộp số tải nặng
• Bụi mịn bám vào bánh răng → sai tốc độ quay

5. Cách Xử Lý Chuyên Nghiệp Theo Chuẩn Starcopier – Phú Sơn

5.1. Kiểm tra sơ bộ bằng kỹ thuật âm thanh

Kỹ thuật viên Starcopier sử dụng phương pháp nghe và xác định vùng phát ra tiếng kêu bằng cách:

• Kiểm tra lúc máy bắt đầu kéo giấy
• Kiểm tra lúc máy tăng tốc
• Kiểm tra tốc độ quay của motor

Từ đó khoanh vùng motor hay hộp số đang gặp sự cố.

5.2. Tháo hộp số – vệ sinh – bôi trơn bằng mỡ chuyên dụng

Dùng mỡ chịu nhiệt và chịu ma sát để đảm bảo bánh răng vận hành êm, không dùng mỡ công nghiệp kém chất lượng.

5.3. Thay bánh răng mòn – nứt

Starcopier khuyến nghị sử dụng bánh răng chất lượng cao, vật liệu POM hoặc ABS chịu lực tốt.

5.4. Thay motor kéo giấy khi yếu lực

Motor yếu không thể sửa, chỉ có thể thay mới bằng linh kiện chính hãng hoặc linh kiện chất lượng cao của Starcopier – Phú Sơn.

5.5. Kiểm tra môi trường sử dụng

Tư vấn doanh nghiệp sử dụng:

• Tủ chống ẩm
• Khay đựng giấy kín
• Máy hút ẩm văn phòng
• Giấy chất lượng tốt

6. Làm Sao Để Hạn Chế Tiếng Kêu Và Tăng Tuổi Thọ Hệ Thống Kéo Giấy?

• Vệ sinh cụm kéo mỗi 3.000 – 5.000 bản.
• Không đặt máy ở khu vực quá nóng, ẩm hoặc có bụi mịn.
• Dùng giấy chất lượng tốt, độ ẩm thấp.
• Bảo dưỡng định kỳ bởi kỹ thuật viên chuyên nghiệp của Starcopier.
• Thay thế bánh răng – motor – hộp số đúng chu kỳ khuyến nghị.

7. Vì sao nên sử dụng linh kiện chất lượng

Starcopier – Công ty CP Tập Đoàn Phú Sơn là thương hiệu chuyên cung cấp linh kiện chất lượng cao cho máy photocopy:

Ưu điểm của linh kiện Starcopier:

• Độ bền cao hơn linh kiện phổ thông 30–50%

• Bánh răng làm từ nhựa kỹ thuật chống mài mòn

• Motor bền bỉ, ổn định lực kéo

• Hộp số được kiểm tra độ đồng tâm từng chi tiết

• Hoạt động êm, giảm tối đa tiếng ồn

Tất cả sản phẩm đều được kiểm định nghiêm ngặt, đảm bảo tương thích cao với các dòng Ricoh – Toshiba – Canon – Konica.

8. Kết luận

Tiếng kêu từ motor, bánh răng và hộp số không phải lỗi nhỏ – mà là dấu hiệu cho thấy hệ thống kéo giấy đang hoạt động quá tải hoặc đã đến giới hạn.

Nếu xử lý sớm:
→ Máy hoạt động êm, tăng tuổi thọ 40–60%.
Nếu bỏ qua:
→ Cháy motor, vỡ bánh răng, kẹt giấy liên tục, gián đoạn công việc.

Để đảm bảo vận hành ổn định, doanh nghiệp nên lựa chọn linh kiện chất lượng như Starcopier – Phú Sơn và bảo trì định kỳ đúng chuẩn.