Bộ Bánh Răng Từ Và Ảnh Hưởng Đến Quá Trình Cấp Mực Trong Máy Photocopy

Trong hệ thống tạo ảnh của máy photocopy, bộ bánh răng từ là nhóm linh kiện cơ khí ít được người dùng chú ý nhưng lại giữ vai trò then chốt trong việc ổn định dòng mực – kiểm soát tốc độ quay trục từ – duy trì mật độ bản in. Theo kinh nghiệm thực tế từ đội ngũ kỹ thuật Starcopier – thương hiệu trực thuộc Công ty Cổ phần Tập đoàn Phú Sơn, rất nhiều lỗi bản in nhạt, đậm thất thường, nền xám hoặc lỗi SC liên quan developer xuất phát gián tiếp từ sự suy giảm của bộ bánh răng từ, dù trục từ và mực vẫn còn tốt.

Bài viết dưới đây phân tích toàn diện cấu tạo – nguyên lý truyền động – các dạng hao mòn – hậu quả kỹ thuật và giải pháp bảo trì đúng chuẩn, giúp doanh nghiệp và kỹ thuật viên hiểu rõ vì sao một chi tiết “nhỏ” lại có thể gây ra những hệ quả “lớn” trong vận hành máy photocopy.

1. Bộ Bánh Răng Từ Là Gì? Nằm Ở Đâu Trong Máy Photocopy?

Bộ bánh răng từ (Magnetic Roller Gear Set) là tập hợp các bánh răng nhựa kỹ thuật hoặc kim loại, được gắn trực tiếp hoặc gián tiếp vào:

Trục từ (Magnetic Roller)
Trục khuấy developer
Trục cấp mực từ hộp mực xuống cụm từ

Chức năng chính của bộ bánh răng này là:

Truyền mô-men xoắn ổn định từ motor chính
Đảm bảo tốc độ quay chính xác của trục từ
Đồng bộ hóa chuyển động giữa mực – developer – trống

Chỉ cần sai lệch rất nhỏ về tốc độ hoặc độ ăn khớp, dòng mực sẽ trở nên không ổn định ngay lập tức.

2. Nguyên Lý Truyền Động Của Bộ Bánh Răng Từ

Trong điều kiện lý tưởng:

Motor → bánh răng trung gian → bánh răng trục từ
Tốc độ quay được tính toán sẵn theo:
- DPI
- Mật độ mực
- Loại giấy
- Chu kỳ in

Bộ bánh răng từ phải đảm bảo 3 yếu tố kỹ thuật:

Độ đồng tâm giữa trục và bánh răng
Độ ăn khớp chuẩn (backlash đúng thông số)
Ma sát thấp – không trượt tải

Khi một trong ba yếu tố này bị phá vỡ, quá trình cấp mực sẽ mất kiểm soát.

3. Ảnh Hưởng Trực Tiếp Của Bộ Bánh Răng Từ Đến Chất Lượng Bản In

3.1. Bản In Nhạt – Không Đều

Khi bánh răng bị mòn răng:

Trục từ quay chậm hơn thiết kế
Lượng mực bám lên trục từ giảm
Developer phân bố không đều

Hệ quả:

Bản in nhạt từng vùng
In liên tục càng nhạt
Máy bù mực liên tục nhưng không hiệu quả

3.2. Nền Xám – Dư Mực Bất Thường

Ngược lại, khi bánh răng trượt hoặc bị kẹt:

Trục từ quay không đều
Mực được kéo lên quá mức
Lực từ mất cân bằng

Hậu quả:

Nền xám toàn trang
Mực dư quay ngược về trống
Tăng tốc độ mài mòn trống và gạt

4. Các Dạng Hao Mòn Thường Gặp Ở Bộ Bánh Răng Từ

Theo thống kê bảo trì của Starcopier – Phú Sơn, bộ bánh răng từ thường hỏng theo 4 dạng chính:

4.1. Mòn Răng Do Ma Sát Liên Tục

Xảy ra sau 200.000 – 400.000 bản
Phổ biến ở bánh răng nhựa
Mòn không đều gây rung nhẹ trục từ

4.2. Gãy Răng Vi Mô (Micro Crack)

Do mực vón cục
Do developer chai cứng
Do kẹt mực bất thường

Rất khó phát hiện bằng mắt thường nhưng ảnh hưởng lớn đến độ ổn định.

4.3. Biến Dạng Do Nhiệt Và Mực

Nhiệt từ cụm sấy truyền ngược
Mực kém chất lượng sinh nhiệt ma sát
Nhựa kỹ thuật lão hóa

4.4. Khô Mỡ – Tăng Ma Sát Truyền Động

Mỡ bôi trơn bị khô
Bụi mực bám vào bánh răng
Tăng tải motor → giảm tuổi thọ motor

5. Dấu Hiệu Nhận Biết Bộ Bánh Răng Từ Đang Gặp Vấn Đề

Người vận hành và kỹ thuật viên có thể nhận biết sớm qua các biểu hiện sau:

Bản in lúc đậm lúc nhạt dù cùng một file
Máy bù mực liên tục
Có tiếng “rẹt nhẹ” từ khu vực cụm từ
Developer hao nhanh bất thường
Trống mòn nhanh hơn chu kỳ tiêu chuẩn

Đây là những dấu hiệu máy chưa báo lỗi SC, nhưng linh kiện đã xuống cấp.

6. Hậu Quả Khi Không Xử Lý Sớm

Nếu tiếp tục vận hành khi bộ bánh răng từ suy giảm:

Hư trục từ
Mòn trống không thể phục hồi
Lỗi SC liên quan developer
Tăng chi phí sửa chữa gấp nhiều lần

Theo thực tế bảo trì, thay bánh răng sớm chỉ bằng 10–15% chi phí so với thay cả cụm từ hoặc trống.

7. Giải Pháp Kỹ Thuật Chuẩn Từ Starcopier – Phú Sơn

Starcopier không xử lý đơn lẻ mà áp dụng quy trình tổng thể:

Đo tốc độ quay trục từ
Kiểm tra độ ăn khớp bánh răng
Vệ sinh – tra mỡ kỹ thuật chuyên dụng
Thay bánh răng đúng vật liệu – đúng chuẩn tải
Cân chỉnh lại toàn bộ cụm từ

Cách làm này giúp:

Khôi phục chất lượng bản in
Kéo dài tuổi thọ linh kiện
Tránh lỗi tái phát

8. Kết Luận

Bộ bánh răng từ không trực tiếp “tạo ra” hình ảnh, nhưng lại quyết định dòng mực có ổn định hay không. Một sai lệch nhỏ trong truyền động có thể kéo theo hàng loạt vấn đề lớn về chất lượng in, tuổi thọ trống và chi phí vận hành.

Đó là lý do Starcopier – Công ty Cổ phần Tập đoàn Phú Sơn luôn kiểm tra bộ bánh răng từ trong mọi quy trình bảo trì chuyên sâu, thay vì chỉ tập trung vào mực hay trống.

Hiểu đúng – kiểm tra sớm – xử lý chuẩn chính là chìa khóa để máy photocopy vận hành ổn định và bền bỉ theo thời gian.