Trong quá trình vận hành máy photocopy, mực in không chỉ là vật tư tiêu hao đơn thuần mà còn là yếu tố trực tiếp tác động đến độ ổn định cơ học – điện – nhiệt của toàn bộ hệ thống tạo ảnh.
Một trong những nguyên nhân kỹ thuật phổ biến nhưng thường bị xem nhẹ chính là mực dư thừa (Excess Toner).

Theo thống kê và kinh nghiệm thực tế từ Starcopier – thương hiệu trực thuộc Công ty Cổ phần Tập đoàn Phú Sơn, hơn 60% lỗi liên quan đến trống, cụm từ, cụm sấy và cảm biến đều có yếu tố khởi phát từ tình trạng mực dư tích tụ kéo dài.

1. Mực Dư Thừa Là Gì? Vì Sao Xuất Hiện?

1.1. Khái niệm mực dư thừa

Mực dư thừa là lượng mực không được truyền hoàn toàn lên giấy in mà tồn tại cả trên:

• Bề mặt trống (Drum Unit)
• Thanh gạt mực (Blade)
• Cụm từ (Developer Unit)
• Đường dẫn giấy
• Cụm sấy (Fuser Unit)

1.2. Nguyên nhân gây mực dư

Mực dư thường phát sinh do:

• Mực kém chất lượng, kích thước hạt không đồng đều
• Trục từ suy yếu lực từ
• Developer bị chai hoặc nhiễm bẩn
• Thanh gạt mòn hoặc cong vi mô
• Cân bằng mực – từ – nhiệt không chuẩn
• In vượt công suất thiết kế trong thời gian dài

 Quan trọng: Máy vẫn chạy, chưa báo lỗi, nhưng mực dư đã bắt đầu tích tụ.

2. Ảnh Hưởng Trực Tiếp Đến Chất Lượng Bản In

2.1. Nền xám – mất độ tương phản

Mực dư bám lại trên trống gây:

• Nền in xám nhẹ
• Chữ không sắc nét
• Hình ảnh thiếu chiều sâu

Đây là dấu hiệu đầu tiên nhưng thường bị người dùng bỏ qua.

2.2. Sọc mờ – bóng ma – lem chữ

Khi mực dư không được gạt sạch:

• Mực quay vòng theo chu kỳ trống
• Tạo sọc dọc, bóng mờ lặp hình
• Lem nét nhỏ, chữ bị “bể cạnh”

 Starcopier ghi nhận: 80% trường hợp “in xấu không rõ nguyên nhân” thực chất do mực dư tích tụ lâu ngày.

3. Tác Động Âm Thầm Đến Cụm Trống (Drum Unit)

3.1. Mài mòn bề mặt trống

Hạt mực dư, đặc biệt là mực không đạt chuẩn:

• Có độ cứng cao
• Gây xước vi mô lớp quang dẫn

3.2. Suy giảm điện tích bề mặt

Mực dư làm:

• Điện tích phân bố không đều
• Trống mất khả năng giữ ảnh ổn định

Hậu quả:

• Trống hỏng sớm hơn 30–50% chu kỳ thiết kế
• Phải thay trống sớm dù số bản in chưa đạt ngưỡng

4. Ảnh Hưởng Nghiêm Trọng Đến Cụm Từ (Developer Unit)

4.1. Chai developer – suy yếu lực từ

Mực dư bám vào developer gây:

• Nhiễm bẩn từ tính
• Giảm khả năng hút – nhả mực

4.2. Sai lệch tỷ lệ mực/từ

Hệ quả:

• Máy bù mực sai
• Lượng mực cấp ra nhiều hơn cần thiết
• Vòng lặp mực dư ngày càng nặng

 Khi lỗi đã lan đến developer, chi phí sửa chữa tăng gấp nhiều lần so với xử lý sớm.

5. Thanh Gạt Mực (Blade) – Bộ Phận Bị Tổn Thương Đầu Tiên

Blade có nhiệm vụ:

• Gạt sạch mực dư khỏi trống
• Đảm bảo bề mặt trống sạch cho chu kỳ tiếp theo

Khi mực dư quá nhiều:

• Blade bị mài mòn không đều
• Mép gạt cong vi mô
• Không còn khả năng làm sạch triệt để

Hậu quả:

• Mực dư tăng nhanh
• Hỏng trống theo dây chuyền
• Bản in xấu dần theo thời gian

6. Tác Động Trực Tiếp Đến Cụm Sấy (Fuser Unit)

6.1. Mực dư đi vào cụm sấy

Một phần mực dư:

• Không bám giấy
• Bị cuốn vào lô sấy / phim sấy

6.2. Hệ quả kỹ thuật

• Lô sấy bám mực → giảm khả năng ép nhiệt
• Phim sấy mất lớp chống dính
• Cò sấy bị chai, xước

Biểu hiện:

• Giấy kẹt cuối bản
• Mực bong khi vuốt tay
• Có mùi nóng bất thường

 Đây là giai đoạn máy bắt đầu báo lỗi SC liên quan nhiệt.

7. Ảnh Hưởng Đến Cảm Biến (Sensor) Và Bo Mạch

Mực dư dạng bụi mịn có thể:

• Bám vào cảm biến giấy
• Che mắt đọc quang
• Gây báo sai trạng thái

Hệ quả:

• Kẹt giấy ảo
• Báo lỗi không ổn định
• Máy dừng đột ngột dù không có sự cố cơ học rõ ràng

8. Vì Sao Mực Dư Thừa Khiến Chi Phí Sửa Chữa Tăng Cao?

So sánh thực tế:

Theo Starcopier – Phú Sơn, một lỗi mực dư không xử lý sớm có thể làm chi phí sửa chữa tăng gấp 3–5 lần.

9. Giải Pháp Kiểm Soát Mực Dư Thừa Từ Starcopier – Phú Sơn

Starcopier không xử lý mực dư theo kiểu “chữa cháy”, mà áp dụng quy trình chuyên sâu:

• Kiểm tra mật độ mực – từ – nhiệt
• Phân tích tình trạng trống, blade, developer
• Vệ sinh chuẩn kỹ thuật, không làm xước linh kiện
• Tư vấn thay thế đúng thời điểm, không thay dư
• Kiểm soát chất lượng mực đầu vào

 Mục tiêu: ngăn mực dư phát sinh, không chỉ xử lý hậu quả.

10. Kết Luận

Mực dư thừa không phải lỗi nhỏ.
Đó là nguyên nhân gốc rễ của hàng loạt sự cố nghiêm trọng trong máy photocopy: từ bản in xấu, hỏng trống, hỏng cụm từ cho đến cháy cụm sấy và lỗi hệ thống.

Việc kiểm soát mực dư hiệu quả sẽ giúp:

• Duy trì chất lượng bản in ổn định
• Bảo vệ linh kiện quan trọng
• Kéo dài tuổi thọ máy
• Giảm mạnh chi phí sửa chữa dài hạn

 Nếu doanh nghiệp của bạn đang vận hành máy photocopy công suất lớn, đừng chờ đến khi máy báo lỗi.
Hãy để Starcopier – Công ty Cổ phần Tập đoàn Phú Sơn đồng hành cùng bạn trong việc chẩn đoán sớm – bảo trì đúng – vận hành bền vững.